Home/Blog/Familiehypotheek zonder notaris
Documenten & contracten

Familiehypotheek zonder notaris: mag dat en waar moet je op letten?

Veel mensen denken dat een notaris verplicht is bij een familiehypotheek. Dat klopt niet altijd. Maar er zijn wel aandachtspunten die je geld of renteaftrek kunnen kosten als je ze overslaat.

Gepubliceerd: 12 mei 2026Bijgewerkt: 12 mei 20266 min leestijd
Kort antwoord

Ja, een familiehypotheek mag zonder notaris. Je kunt onderling afspraken vastleggen in een leningovereenkomst. Wel is het belangrijk dat je de juiste documenten opstelt, een marktconforme rente hanteert en betalingen goed bijhoudt. Alleen als je hypotheekrecht wilt vestigen op de woning is een notariële akte verplicht.

01

Is een notaris verplicht bij een familiehypotheek?

Nee, een notaris is niet altijd verplicht bij een familiehypotheek. Je kunt onderling afspraken maken en deze vastleggen in een leningovereenkomst. In theorie is dat voldoende om geld uit te lenen voor een woning.

Maar er is een belangrijk verschil tussen twee vormen:

Zonder notaris (onderhandse lening)
  • Goedkoper en sneller geregeld
  • Juridisch geldig als leningovereenkomst
  • Voldoende voor renteaftrek bij fiscale eisen
  • Geen inschrijving in het Kadaster
Met notaris (notariële hypotheekakte)
  • Hypotheekrecht wordt ingeschreven in het Kadaster
  • Uitlener heeft voorrang bij gedwongen verkoop
  • Juridisch sterkere positie voor beide partijen
  • Hogere kosten: enkele honderden tot meer dan 1.000 euro

Welke vorm het best past hangt af van het bedrag, het gewenste zekerheidsniveau en de situatie bij de bank.

02

Wat gebeurt er zonder notaris?

Wanneer je geen notaris gebruikt, wordt er geen hypotheekrecht ingeschreven bij het Kadaster. Dat betekent dat de geldverstrekker (de ouder) minder zekerheid heeft. Bij verkoop of betalingsproblemen heeft de familieverstrekker geen voorrang zoals een bank dat heeft, en regel je het onderling.

!

Let op bij betalingsproblemen

Zonder geregistreerd hypotheekrecht staat de uitlener achteraan bij eventuele schuldeisers. Maak hierover duidelijke afspraken in de leningovereenkomst.

03

Heb je dan nog recht op hypotheekrenteaftrek?

Dat kan, maar alleen als je voldoet aan de voorwaarden van de Belastingdienst. Voor nieuwe hypotheken gelden onder andere deze eisen:

  • De lening moet schriftelijk zijn vastgelegd
  • Er moet een zakelijke rente worden afgesproken
  • De lening moet annuïtair of lineair worden afgelost
  • De afspraken moeten aantoonbaar zijn
  • De lening moet worden opgegeven aan de Belastingdienst

Dus ook zonder notaris kan hypotheekrenteaftrek mogelijk zijn, zolang de lening voldoet aan de fiscale regels. Lees ook: hoe vul je een familiehypotheek in bij de belastingaangifte?

Alles voor je familiehypotheek op één plek

Op ons platform stel je de leningovereenkomst op, houd je betalingen bij en maak je renteoverzichten voor de Belastingdienst. Gratis starten, geen creditcard nodig.

Maak gratis je leningovereenkomst
04

Waarom kiezen sommige mensen toch voor een notaris?

Een notaris biedt extra zekerheid voor beide partijen. Met een notariële hypotheekakte wordt het hypotheekrecht geregistreerd, heeft de geldverstrekker (ouder) meer bescherming, zijn afspraken juridisch sterker vastgelegd en ontstaat er vaak minder discussie binnen families.

Sommige banken eisen daarnaast dat een aanvullende familiehypotheek officieel wordt vastgelegd bij de notaris. Zeker wanneer er al een bankhypotheek op de woning zit, kan de bank voorwaarden stellen aan extra leningen binnen de familie. Controleer dit daarom altijd vooraf bij de hypotheekverstrekker.

💡

Notaris zoeken?

Wij verbinden je vrijblijvend met een specialist bij jou in de buurt. Ga naar ik-zoek-een-notaris.

05

Wanneer is een familiehypotheek zonder notaris logisch?

Een familiehypotheek zonder notaris komt vooral voor wanneer er veel onderling vertrouwen is, er geen behoefte is aan het vestigen van hypotheekrecht en de kosten van een notariële akte niet opwegen tegen de gewenste zekerheid.

Zorg in dat geval altijd voor een waterdichte schriftelijke overeenkomst en houd je administratie nauwkeurig bij. Op ons platform kun je dit eenvoudig inrichten.

Fijne website voor mensen met een familiehypotheek. Deze website biedt functionaliteiten die je normaalgesproken via je hypotheekverstrekker zou krijgen. Bij een familiehypotheek heb je die doorgaans niet standaard, dus dan is deze website een prima vervanger.

RN
RN
november 2025
06

Waar moet je extra goed op letten?

1. Leg alles schriftelijk vast

Maak altijd een duidelijke overeenkomst met daarin: het leenbedrag, het rentepercentage, de looptijd, het aflossingsschema en afspraken bij verkoop of overlijden. Vage afspraken zorgen later vaak voor problemen.

2. Gebruik een marktconforme rente

De rente moet zakelijk zijn. Een extreem lage rente kan vragen oproepen bij de Belastingdienst. Twijfel je over een passende rente? Kijk dan naar de actuele marktcijfers van familiehypotheken of lees meer over hoe je een marktconforme rente bepaalt.

!

Rente te laag?

Als de rente niet marktconform is, kan de Belastingdienst het verschil aanmerken als een schenking. Dat heeft fiscale gevolgen voor zowel ouder als kind.

3. Houd betalingen goed bij

Bewaar betaalbewijzen, renteoverzichten, aflossingen en jaaroverzichten. Dit is belangrijk voor zowel de belastingaangifte als eventuele controles.

4. Denk na over familieverhoudingen

Een familiehypotheek lijkt soms simpel, totdat omstandigheden veranderen. Denk vooraf na over situaties als een relatiebreuk, overlijden, betalingsproblemen of ruzie binnen de familie. Duidelijke afspraken voorkomen veel gedoe achteraf.

Wij houden de administratie automatisch bij

Leningovereenkomst opstellen, betalingen registreren, renteoverzichten genereren voor de belastingaangifte. Alles in één platform, gratis te starten.

Maak gratis je leningovereenkomst
07

Wat kost een notaris eigenlijk?

De kosten verschillen per situatie, maar voor een hypotheekakte betaal je vaak enkele honderden tot meer dan duizend euro. Sommige families kiezen daarom bewust voor een onderhandse overeenkomst zonder notaris. Dat bespaart kosten, maar vraagt om goede documentatie en administratie.

08

Conclusie

Een familiehypotheek zonder notaris is toegestaan en komt regelmatig voor. Toch is het belangrijk om goed vast te leggen wat jullie afspreken. Zonder notaris kan er geen hypotheekrecht worden geregistreerd. Voor de hypotheekrenteaftrek moet de lening voldoen aan de fiscale voorwaarden van de Belastingdienst.

Wil je goed inzicht houden in jullie familiehypotheek, betalingen en renteafspraken? Op ons platform stel je de leningovereenkomst op, houd je de betalingen bij en genereer je automatisch renteoverzichten voor de belastingaangifte.

Wil je stap voor stap weten hoe je een familiehypotheek afsluit? Bekijk het stappenplan: familiehypotheek afsluiten in 7 stappen.

Veelgestelde vragen

Is een notaris verplicht bij een familiehypotheek?+
Nee, een notaris is niet verplicht voor een familiehypotheek. Je kunt een onderhandse leningovereenkomst opstellen die juridisch geldig is. Alleen wanneer je hypotheekrecht op de woning wilt vestigen zodat de uitlener zekerheden heeft bij het Kadaster, is een notariële akte vereist.
Welke documenten zijn verplicht voor een familiehypotheek zonder notaris?+
Je hebt minimaal een schriftelijke leningovereenkomst nodig met daarin het geleende bedrag, de rente, de looptijd en de aflossingsmethode. Voor de jaarlijkse belastingaangifte heb je ook een renteopgave nodig. Als samenwoners betrokken zijn, is een draagplichtovereenkomst eveneens verplicht.
Wanneer moet je wel naar de notaris voor een familiehypotheek?+
Een notaris is nodig als je hypotheekrecht wilt vestigen op de woning (voor zekerheid bij het Kadaster), als de bank dit eist bij een combinatie met een bankhypotheek, of als het gaat om grote bedragen waarbij de uitlener extra zekerheid wil. Ook bij huwelijksvoorwaarden of samenlevingscontracten kan de notaris een rol spelen.
Hoe stel je een marktconforme rente vast zonder notaris?+
Vergelijk de rente met wat banken rekenen voor vergelijkbare leningen: zelfde looptijd, zelfde bedrag, vergelijkbare zekerheden. Familiehypotheekoverzicht.nl publiceert maandelijks de marktconforme bandbreedtes waarmee je de rente kunt onderbouwen tegenover de Belastingdienst.
Verlies je renteaftrek als je geen notaris gebruikt?+
Nee. Renteaftrek hangt niet af van of je een notaris gebruikt, maar van of je voldoet aan de fiscale eisen: marktconforme rente, annuïtaire of lineaire aflossing binnen 30 jaar, en het geld gaat aantoonbaar naar de eigen woning. Dit kun je ook met een onderhandse lening realiseren.
Wat is het verschil tussen een onderhandse lening en een hypotheekakte?+
Een onderhandse lening is een schriftelijke overeenkomst tussen twee partijen zonder notariële tussenkomst. Een hypotheekakte is een notarieel document waarmee hypotheekrecht op de woning wordt gevestigd en ingeschreven in het Kadaster. De hypotheekakte biedt de uitlener meer zekerheid, maar is ook duurder.